Γιάννης Μπαλάφας
Facebooktwittergoogle_plus

21 Απριλίου 1967, νωρίς το πρωί… Σπουδαστής στο Πολυτεχνείο… Η φωνή του πατέρα μου που με σκουντάει: «Γιάννη, ξύπνα! Έγινε δικτατορία”.

Για εμένα, έτσι ξεκίνησε η εφτάχρονη δικτατορία. Τα υπόλοιπα είναι γνωστά και αφορούν πολλούς, αλλά όχι όλους… Διώξεις, κατάργηση κάθε ελευθερίας, βασανισμοί, εξορίες, Πολυτεχνείο, η προδοσία της Κύπρου, η κατάρρευση της χούντας, η αποκατάσταση της δημοκρατίας.

Δυστυχώς όλα αυτά σε μια μεγάλη μερίδα νέων πολιτών φαντάζουν πολύ μακρινά (όταν δεν τα έχεις ζήσει είναι ευκολότερο), ενώ από μια μικρή μερίδα  ακροδεξιών αμφισβητούνται επιμέρους ιστορικά γεγονότα (πχ οι νεκροί του Πολυτεχνείου). Το έχουμε διαπιστώσει στην χώρα μας όπου κάποιοι επεδίωκαν και επιδιώκουν να «προσαρμόσουν» την ιστορία στις πολιτικές επιλογές τους, είτε να «φροντίσουν» να αφαιρέσουν κάθε προοδευτικό και αντιφασιστικό μήνυμα από την συλλογική μας μνήμη. Δεν θέλουν να υπάρχουν μηνύματα αντίστασης, ούτε θέλουν να θυμούνται ποιοι ήταν αυτοί που «ύψωσαν ανάστημα» στην χούντα των συνταγματαρχών.

Σήμερα η ακροδεξιά σε ολόκληρη την Ευρώπη «σηκώνει κεφάλι». Ο ρατσισμός, η ξενοφοβία, η μισαλλοδοξία, οι κάθε είδους εθνικισμοί βρίσκουν ακροατήριο και φανατικούς υπερασπιστές. Οι σημερινοί μετανάστες και πρόσφυγες αντιμετωπίζονται από αυτούς τους κύκλους σαν «αποδιοπομπαίοι τράγοι» όπως αντιμετώπιζαν οι Ναζί τους Εβραίους τη δεκαετία του ‘30… Τα πρόσφατα εκλογικά αποτελέσματα στην Ουγγαρία, την Ιταλία, τη Γερμανία και αλλού, δεν μπορεί να αγνοηθούν. Η Ευρώπη της αλληλεγγύης και του ουμανισμού, η Ευρώπη της ισόρροπης ανάπτυξης και των ίσων ευκαιριών υποχωρεί. Ιδιαίτερα οι δυνάμεις της σοσιαλδημοκρατίας φαίνεται ότι πληρώνουν «παλιές αμαρτίες» και ιδιαίτερα την συμπόρευση τους με τις δυνάμεις του νεοφιλελευθερισμού.

Δυστυχώς την ίδια στιγμή δεν υπάρχει ένα ενιαίο πειστικό αφήγημα από την πλευρά των προοδευτικών δυνάμεων της Ευρώπης το οποίο να μπορεί να συνεπάρει και να εμπνεύσει την κοινωνία. Υπάρχουν πολλές επιμέρους προσεγγίσεις και ακόμη περισσότερες πολιτικές. Στις χώρες που αυξάνονται οι δυνάμεις της ακροδεξιάς, παρατηρείται το φαινόμενο οι επιμέρους αριστερές-προοδευτικές δυνάμεις να «πληρώνουν» την αδυναμία τους να συνεννοηθούν.

Υπάρχουν βεβαίως και οι χώρες που η αριστερά και πολλές άλλες δημοκρατικές δυνάμεις βρήκαν το «κοινό έδαφος» και συνεννοήθηκαν. Στην Πορτογαλία και την Ελλάδα αποτελούν τις κυρίαρχες δυνάμεις. Στη Μεγάλη Βρετανία οι «εργατικοί» του Τζέρεμι Κόρμπιν φαίνεται ότι αυξάνουν συνεχώς τις δυνάμεις και την κοινωνική αποδοχή τους. Σε πολλές άλλες χώρες επιμέρους αριστερά κόμματα ή σχηματισμοί έχουν σαφή ανοδική τάση (Ιρλανδία, Ολλανδία κλπ)

Συνολικά, όμως, οι προοδευτικές και δημοκρατικές δυνάμεις σε ολόκληρη την Ευρώπη οφείλουν να υψώσουν τείχη απέναντι στην ακροδεξιά και όσους αρθρώνουν λόγο ακροδεξιό, λόγο ρατσιστικό. Δεν νοούνται «ιδεολογικές εκπτώσεις» για στενά ψηφοθηρικούς λόγους, όπως αφήνουν να εννοηθεί ορισμένα δεξιά πολιτικά κόμματα. Ο Φώντας Λάδης σε ένα ποίημα του σημείωνε «τον φασισμό βαθειά κατάλαβέ τον, δεν θα πεθάνει μόνος, σκότωσέ τον»…

Όλες οι δημοκρατικές δυνάμεις οφείλουν να συνεργαστούν για το κοινό καλό και για μια προοδευτική διέξοδο στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Σε αυτή τη συνεργασία «χωρά» η κάθε είδους αριστερά, η σοσιαλδημοκρατία και ευρύτερες δημοκρατικές δυνάμεις. Κανείς δεν περισσεύει. Είναι σαφές ότι δεν αποτελεί δική μας πολιτική ο πόλεμος, τα τείχη, ο ρατσισμός, οι διαχωρισμοί. Αυτά τα αφήνουμε στην ακροδεξιά και σε όσους φιλοξενούν εντός των δικών τους «γραμμών» την ακροδεξιά ή επιτρέπουν με την πολιτική τους να δημιουργείται ακροατήριο για ρατσιστικές αντιλήψεις…

Εμείς, «αμετανόητοι», συνεχίζουμε να παλεύουμε για «ψωμί, παιδεία, ελευθερία», ζητώντας  ή δημιουργώντας σήμερα συνθήκες ανάπτυξης, ίσες και πολλές ευκαιρίες για απασχόληση όλων, δημοκρατικές μεταρρυθμίσεις, μέτρα για τους κοινωνικά αδύναμους και αλληλεγγύη για τους πρόσφυγες.

Σήμερα, πρέπει όλοι μας να διασφαλίσουμε ότι οι αγώνες όσων αγωνίστηκαν και υπερασπίστηκαν τις αξίες της δημοκρατίας, της ελευθερίας και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, δεν θα ξεχαστούν. Ο λαός μας διαθέτει μνήμη και θα απωθήσει αυτές τις τάσεις στο περιθώριο. Σήμερα ο καλύτερος τρόπος για να τιμήσουμε τους αγώνες κατά της δικτατορίας, είναι η συστράτευση κατά όλων όσοι νοσταλγούν ιδέες και πρακτικές καταδικασμένες στην συνείδηση μας.

* ο Γιάννης Μπαλάφας είναι Υφυπουργός Μεταναστευτικής Πολιτικής 

 

Άρθρο του Γιάννη Μπαλάφα στην εφημερίδα Νέα Σελίδα